تبلیغات
وبلاگ ققنوس - دروغ های مقدس
 
 
كاربر گرامی،به انجمن ادبی ققنوس خوش آمدید!   WellCome To Ghooghnous.mihanblog.com
 
موضوعات سایت
بخش های سایت
  غزل

  شعر نو
  طرح
  دوبیتی
  رباعی
  ترانه
  داستان

جستجو


لوگو سایت

وبلاگ ققنوس


تقویم روز

دیکشنری آنلاین


موضوعات سایت
بخش های سایت
  غزل

  شعر نو
  طرح
  دوبیتی
  رباعی
  ترانه
  داستان


عنوان این پست دروغ های مقدس و از بخش می باشد

تجربه های پست مدرن یك شاعر

در باره دروغ های مقدس

سروده حامد ابراهیم پور...

                  ادامه مطلب...

تجربه های پست مدرن یك شاعر
درباره «دروغ های مقدس» سروده «حامد ابراهیم پور»



    «دروغ های مقدس» نیز مانند بسیاری از مجموعه شعرهایی كه در این سال ها از جوانان بویژه غزلسرای جوان دیده ایم، تركیبی است از گرایش های مختلف ادبی كه در طول دهه اخیر و دهه گذشته مهمان عروس شعر پارسی، غزل بوده اند. اما 2 اتفاق سبب می شود دروغ های مقدس با بسیاری از آنها متفاوت باشد.
    وقتی دروغ های مقدس را از ابتدا تا انتها مرور می كنی، در می یابی شاعر در حركتی سیال و بدون جوگرفتگی و ذوق زدگی، ذهن و زبان غزل های خود را دیگرگون كرده و بر خلاف بسیاری از هم نسلانش، در فاصله یكی دو غزل دنیای شاعری خود را زیرورو نكرده است.
    تفاوت دیگر و مهم تر دروغ های مقدس آن است كه شاعر در تقریبا هیچ كدام از غزل های مجموعه، اهل تجربه محض نیست. به این معنی كه هیچ كدام از غزل هایی كه در این مجموعه به چاپ رسیده اند، كپی های ضعیف تر از اصل جریان های مختلف غزل معاصر نبوده اند كه سیا ه مشق های شاعری ابراهیم پور تلقی شوند.
    «حامد ابراهیم پور» اگر چه برای تنی چند از اهالی این روزهای غزل كشور نامی نا آشناست؛ اما در دروغ های مقدس نشان داده است كه پا را در هر حیاط و حیاتی از این قالب خوش نقش شعر فارسی گذاشته، توانسته نشانه، اتفاق یا ردپایی را رقم بزند كه در غزل این سال ها و در همان حوالی، حداقل كم سابقه و غیركلیشه ای بوده است.
    این ویژگی حتی در غزل حسی آغاز كتاب با استفاده از یك ردیف فعلی در وجه منفی، كار را از بسیاری از غزل های رمانتیك پس از انقلاب فراتر برده است.
    تو می توانی شوق سفر نداشته باشی
    دوباره حوصله دردسر نداشته باشی
    تو می توانی میل سفر اگر كه بیاید
    به آسمان بزنی، هسمفر نداشته باشی
    یا وقتی شاعر به سمت روایت های دو قطبی می رود، كه ماجرای معروف غزل سال های پایانی دهه 70 بودند با استفاده از رویكردهایی چون بازی با ردیف و بهره گیری از ابیات یك مصرعی و ناقص كه هنوز هم آنچنان در غزل توانمند و متفاوت این روزها جای نگرفته اند، غزل خود را از موقعیتی تعریف شده و تكراری یك یا چند پله بالاتر می برد:
    از گوشه های خلوت میدان روبه رو
    می بینمت كنار خیابان روبه رو
    با چكمه های قهوه ای ات راه می روی
    در زیر چكه چكه باران روبه رو
    چتر سپید، روسری صورتی و باز
    اخم زنان و حسرت مردان روبه رو
    در می زنی و پنجره ای باز می شود...
    گپ می زنی و نرم نمك قهوه می خوری
    بر صندلی كوچك ایوان روبه رو
    با فال سرنوشت مرا ثبت می كنی:
    یك بشكه نفت در ته فنجان روبه رو...
    
    ***
    فورا مسیر كفش تو را متر می كنم
    تا خانه بزرگ چراغان روبه رو
    پیشانی سپیدتو تكثیر می شود
    در شمعدان نقره و قرآن روبه رو
    امشب بهار می شوی و سبز می شوی
    من می روم به جنگ زمستان روبه رو
    خانم! چقدر ساده فراموش می كنی
    من را میان این همه مهمان روبه رو
    از شیشه ها جنون مرا حدس می زنی
    آتش گرفته است خیابان روبه رو
    اما از این گذشته، شاعر از حدود صفحه 40 این كتاب صد و اندی صفحه ای به بعد چند ویژگی را در شعرهای خود نشان می دهد كه غزل او را از تعریفی كه در سطرهای بالاتر كردیم، برجسته تر می كند. البته این به معنی سكون روند غزل ها نیست؛ چرا كه شاعر همچنان در غزل های خود به دنبال كشف های جدید و رویكردهای متفاوت تر است.
    اما در یك نگاه كلی، غزل های شقه دوم دروغ های مقدس چند ویژگی دارند كه به برجستگی آنها هم كمك می كند. غزل های مذكور، معمولاروایت هایی هستند كه اگر نگوییم پساساختارگرایانه اند، باید بپذیریم تكنیك های نوین روایت در دهه های اخیر ادبیات اروپای غربی و آمریكا را بخوبی به دست گرفته اند. از طرف دیگر، عادت معمول شاعر این مجموعه آن است كه در طول ابیات، به این تكنیك ها پهلو می زند و همین سبب می شود ابیات بیشتری در قالب غزل خودنمایی كنند. از طرف دیگر، همان گونه كه به طور مختصر نیز در ابتدای مطلب اشاره شد، ابراهیم پور به غزل اندرونی، یعنی همان غزل هایی كه در میان یك غزل دیگر با ردیف و قافیه مجزا می آیند، علاقه زیادی دارد و در كل خود را چندان در بند فرم تعریف شده سنتی غزل نمی بیند. هرچند آشنایی قابل قبول او با موسیقی آوایی و عروض شعر فارسی سبب شده است كه این تكنیك ها شعر او را از خوش خوانی نیندازد.
    نكته بسیار برجسته آن است كه این تغییرات و تكنیك های فرعی معمولابوضوح در خدمت خرده روایت ها شكل می گیرند و تقریبا در دروغ های مقدس فراروی بی دلیل و غیرجذاب را شاهد نیستیم.
    همچنین معمولادر میان این خرده روایت ها، زبان شعر به گونه ای كاملاطبیعی، بر دهان راوی های مختلف، متفاوت جلوه می كند و همه اینها نشان از موفقیت شاعر در بهره گیری از طبع روان و استعداد ذاتی خود دارد.
    ویژگی دیگر و كاملامنحصر به فرد غزل های ابراهیم پور در شقه دوم دروغ های مقدس بهره گیری از پیشانی نوشت های شعرهاست. در بسیاری از غزل های مجموعه شاهدیم كه ابتدای غزل ها، جمله یا روایتی كوتاه و معمولامشهور نقل می شود و ذهن مخاطب در حالی كه هنوز درگیر آن است وارد روایتی می شود كه به گونه ای غافلگیركننده آغاز شده است و این غافلگیری با آن مقدمه معمولابخوبی گره می خورد.
    بسیاری از این ویژگی ها را می توان در غزل زیر كه با نقل قولی از شكسپیر و برگرفته از اتللو آغاز شده است، جستجو كرد:
    
    آهنگ آخر
    به رقص آمد سر پنجه های رنجورش
    به شادمانی عادت نداشت تنبورش
    به رقص آمد و زن روی ماسه ها رقصید
    خبر رسید به عشاق جور واجورش
    یكی به آب زد و زیر موج ها گم شد
    یكی رو به سوی بسته سیانورش!
    یكی سیاه شد و مثل مرده ها یخ زد
    و آسمان را پر كرد بوی كافورش...
    اما یكی از شعرهای مجموعه دروغ های مقدس اتفاقی بود، متفاوت از همه آنهایی دیگر. غزلی كه با این روایت مشهور از انجیل لوقا آغاز شده بود كه: «در شهرها و روستاها می گشت و تعلیم می داد به سوی اورشلیم سفر كرد كه كسی به او گفت ای خداوند آیا هستند كسانی كه نجات یابند؟ او به ایشان گفت تلاش كنید تا از در تنگ داخل شوید» و به زیبایی و با رویكردی كه بیش از هر نگرشی به پسا مدرن نزدیك شده بود با به سخره گرفتن مرگ به این نكته عمیق می پردازد كه اتفاقات بزرگ و كوچك تفاوت ماهوی با هم ندارند و با همین نگرش این بضاعت را از ابراهیم پور نشان می دهد كه او می تواند، اگر بخواهد یكی از نام آشنایان روزهای آتی غزل متفاوت یا پست مدرن باشد.
    با هم بیت هایی از این شعر را می خوانیم:
    رستگاری در 3 اپیزود
    
    اپیزوداول:
    به كفش پاشنه دار سپید گارسونش
    به عطر قهوه همراه بوی ادكلنش
    نگاه كرد به گوشه كنار كافه پیر
    شیكاگوی دهه بیست بود و آل كاپونش
    كلافه بود به فنجان خالی اش زل زد
    و بی علاقه چنگال زد به ژامبونش
    تپانچه اش را برداشت، كافه خلوت بود
    صدا نبود به جز ناله گرامافونش
    صدا نبود به جز خواندن زنی در باد
    میان لهجه دیوانه آكاردئونش
    تپانچه را از روی شقیقه اش برداشت ...
    
    اپیزود دوم:
    كتاب هایش را چید توی كارتنش
    نگاه كرد به گوشه كنار پانسیونش
    كسل كننده ترین روز احتمالی بود:
    فرانسه دهه شصت، بندر تولونش
    شمرد تك تك از دست داده هایش را
    نگاه كرد به سرتاسر كلكسیونش
    صدای پر ضربان تلویزیونش
    آپارتمان بود و میزبانی مك لین
    كنار حسرت امیدوار جك لمونش
    نگاه كرد... و لیوان قرص را انداخت ...
    
    اپیزود سوم:
    به میز و قوطی كنسرو نیمه سرد تنش
    به جشن مورچه ها روی نان تافتونش
    به دفتر خفه بی مجوزش: زل زد
    به شعر زندگی زندگی خراب كنش
    هزار و سیصد و هفتاد و هشت، تهران بود...؟
    دوباره سردش شد، فكر خود نویسش بود
    نگاه كرد به جیب لباس گرم كتش
    نوشت بر همه شیشه ها خداحافظ
    و بعد خم شد از نرده های بالكونش
    بدون توضیح از چشم آسمان افتاد...
    در پایان باید گفت شعرهای ابراهیم پور متعلق به جریانی از غزل جوان است كه با توجه به ویژگی ها و مولفه هایی كه برای خود تعریف می كند كمتر موفق به برقراری ارتباط و جذب مخاطب عام می شود و بیشتر شعرهایی تجربی به شمار می روند.
    
    


منبع :روزنامه جام جم   محمدرضا شالبافان  
    

 :: لینك ثابت نویسنده : علی باقری نظرات و پیشنهادات Comment  

مطالب پیشین

سنگرهای پایداری در ادب فارسی
مولفه های پست مدرن
لسان الغیب در متن عرفان
لسان الغیب در متن عرفان
شناسه های غزل پست مدرن
دروغ های مقدس
کارگاه شناخت ساختارهای شعر معاصر
اطلاعیه!!!
تاثیر نیما بر غزل معاصر
عاشورا و امام حسین علیه السلام در شعر فارسی
عاشورا شعر فارسی
شراب در شعر فارسی
ادامه ی بحث شراب در شعر فارسی
ادامه ی بحث شراب در شعر فارسی
ادامه ی بحث شراب در شعر فارسی


اطلاعات سایت
 

مدیران و نویسندگان
میلاد تقوایی
علی باقری

آمار بازدیدكنندگان
امروز : 1
دیروز : 1
كل : 9

مطالب و نظرات
كل مطالب :
كل نظر ها :


با شعرا
شهریار
قیصر امین پور
سهراب سپهری
نیما یوشیج
شمس لنگرودی
فاضل نظری
آرشیو

نظرسنجی

برای شعرا
:: ارسال شعر
:: گفتگو ...شب شعر آنلاین
:: ورود به سایت
:: عضویت در سایت

صفحه اصلی |  ارســـال شــعــــر |  ایمیل |   |  صفحه خانگی



 
head>