تبلیغات
وبلاگ ققنوس - بحثی در مورد "طرح"
 
 
كاربر گرامی،به انجمن ادبی ققنوس خوش آمدید!   WellCome To Ghooghnous.mihanblog.com
 
موضوعات سایت
بخش های سایت
  غزل

  شعر نو
  طرح
  دوبیتی
  رباعی
  ترانه
  داستان

جستجو


لوگو سایت

وبلاگ ققنوس


تقویم روز

دیکشنری آنلاین


موضوعات سایت
بخش های سایت
  غزل

  شعر نو
  طرح
  دوبیتی
  رباعی
  ترانه
  داستان


عنوان این پست بحثی در مورد "طرح" و از بخش طرح , می باشد


 
شعر كوتاه، طرح، هایكو، هاشور یا ترانك

 شعر كوتاه، طرح، هایكو، هاشور و ترانك نام هایی هستند كه این روزها به بسیاری از سروده های كوتاه شاعران، بویژه شاعران جوان كشور اطلاق می شوند. اسم هایی كه هرگز درخصوص دلایل نامگذاری این قالب ها اتفاق نظر وجود ندارد
چند وقتی است تب سرودن هایكو كه یك قالب وارداتی از ادبیات ژاپن است، به نسل گذشته هم سرایت كرده است و چند تن از شاعران نامدار كه سابقه خود را مدیون شعرهای غیركوتاهند، با انتشار مجموعه هایی مستقل طبع خود را در سرایش شعر كوتاه آزموده اند...

بقیه در ادامه مطلب

 


 
شعر كوتاه، طرح، هایكو، هاشور یا ترانك

 شعر كوتاه، طرح، هایكو، هاشور و ترانك نام هایی هستند كه این روزها به بسیاری از سروده های كوتاه شاعران، بویژه شاعران جوان كشور اطلاق می شوند. اسم هایی كه هرگز درخصوص دلایل نامگذاری این قالب ها اتفاق نظر وجود ندارد و این شعرها هر اسمی بر آنها بگذاریم بیشتر با بازی های زبانی شكل می گیرند و محوریت خود را بر كشف های لحظه ای شاعر قرار داده اند.
چند وقتی است تب سرودن هایكو كه یك قالب وارداتی از ادبیات ژاپن است، به نسل گذشته هم سرایت كرده است و چند تن از شاعران نامدار كه سابقه خود را مدیون شعرهای غیركوتاهند، با انتشار مجموعه هایی مستقل طبع خود را در سرایش شعر كوتاه آزموده اند

اولین نكته ای كه در شعر كوتاه این روزها خود را بشدت نشان می دهد، سردرگمی در نامگذاری قالبی است كه این روزها مورد توجه شاعران نسل اول، دوم و سوم قرار گرفته است.
غلامرضا كافی، شاعر و منتقد درخصوص نامگذاری شعرهای كوتاه می گوید: مطرح ترین نام در این عرصه طرح است كه خود آن هم پایه و اساسی ندارد. طبیعتا برای این كه پرهیز شود از اسم هایكو، از عنوان طرح استفاده می شود و عنوان طرح هم ریشه آنچنانی ندارد. البته در گذشته های دور، خسروانی ها سروده می شدند كه شعرهایی 3 لختی بودند كه می توان گفت به نوعی با هایكو مناسبت دارد. وی درخصوص هایكو تاكید می كند: هایكو شعر كوتاه نیست و خود مقدمه شعرهای بلند ژاپنی بوده است كه «هاكا» نام داشته اند و در ادامه خود به قالبی مستقل تبدیل شده است. چیزی مانند اتفاقی كه برای غزل افتاد در قبال قصیده.
كافی كه خود عنوان ترانك ها را برای مجموعه سروده های كوتاهش برگزیده است، می افزاید: به هر روی، به نظر من برای اهالی فن عنوان هایی چون طرح یا ترانك شعر كوتاه را به ذهن متبادر می كند و همین بسنده است و خیلی نباید در لحظه به مجادله پرداخت و بیشتر باید به تطبیق شعرها نظر داشت.
بسیاری از شاعران امروز ایران علاقه دارند سروده های خود را هایكو بنامند؛ در حالی كه به اعتقاد دكتر كافی، هر شعر كوتاهی هایكو نیست.
وی می گوید: هایكو كاملانظام مند است و اگرچه از هاكا گرفته شده، امروزه ابتدائا یك قالب ادبی است كه از 2 لخت تشكیل می شود و وزن هجایی كه وزن عمده ادبیات شرق و ادبیات گذشته ما است، در آن حضور دارد. هایكو در مجموع 17 هجا دارد كه 2 لخت كناری 5 هجایی و لخت میانی 7 هجایی است. البته در این فرم، تصرف هایی هم شده است و حتی خود باشو هایكوهایی 16 و 18 هجایی داشته است. ضمن این كه در هایكوهای مدرن و آنهایی كه پس از دوره می جی به وجود آمدند، حتی هایكوی 9 هجایی هم داریم.
از منظر دیگر، نوع ادبی هایكو به گونه ای است كه مضمون هایی خاص را در خود جای می دهد و «فصل واژه» یكی از دستمایه های اصلی هایكوست. این در حالی است كه هیچ كدام از اینها، برای طرح مطرح نیستند و سفر كوتاه ما از نظر هجایی ووزنی، از نظر تعداد لخت ها و مضمون و محتوا نظام مند نیست. البته ما با این تفاوت ها كنار آمده ایم و طرح فقط از نظر كوتاهی مشابهت هایی با هایكو دارد.
وی با اشاره به مسابقه شعر كوتاه سرایی در سال های اخیر می گوید: شاید یكی از استادان فن در این عرصه قدسی قاضی نور باشد كه طرح هایش هجاهای مختلف دارد. از طرف دیگر، كسی چون بیژن جلالی كه حتی در طرز نوشتن از نوشتار عمودی ژاپنی تبعیت می كند، چندان به تعداد لخت ها و مشابهت آن به هایكو پایبند نیست. در این میان، كسی كه سعی كرده كاملابراساس هایكو بسراید، سیروس نوذری است كه 300 و اندی اثرش غالبا 3 لختی هستند و از فصل واژه استفاده می كنند و فضای زبانی و تصویری شعرهایش مانند هایكوست.
او درباره تب شعر كوتاه دوره اخیر می گوید: زمانی كه یدالله رویایی شعرك را به راه انداخت و با همین نظر مجموعه لب ریخته ها را منتشر كرد، نظریه اش این بود كه در عصر امروز كه عصر سرعت است، باید دامن شعر كوتاه شود. آن زمان این حرف خیلی جدی گرفته نشد و چندان هم مصداقی نداشت. ضمن این كه ادعای پلی فونیك (چندصدایی) در شعر برخلاف این نظر به حرف اضافه و دراز دامنی شعر می پرداخت. اما امروزه به گمانم تنوع طلبی و دقت بیشتر سرمنشاء این تب است؛ چرا كه صرف كوتاه نویسی ایجاد انگیزه نمی كند.
كافی بنیان كار در شعر كوتاه را در خلاصه گویی می داند و می گوید: همان گونه كه هر اثر موزون و معنایی شعر سنتی نیست، شعر كوتاه هم باید به تعبیر دكتر شفیعی كدكنی ماندگاری و مانایی و ته نشینی در ذهن داشته باشد. البته به اعتقاد من، كشف شاعرانه در هر قالبی پسندیده است و وقتی ما اساس را بر شعر كوتاه می گذاریم، باید بدانیم به همان میزان كه شعر بسرعت خوانده می شود، به همان میزان هم می تواند سریع فراموش شود. پس اساس كار در طرح بر آفرینش ادبی است و حداقلی باید برای آن در نظر گرفت كه به عقیده من بازی زبانی از مهمترین آن حداقل هاست. البته اگر تلمیح و تلویحی كه بر ذهن خواننده استوار باشد، در آن رخ دهد نیز بهتر است

 :: لینك ثابت نویسنده : میلاد تقوایی نظرات و پیشنهادات Comment  

مطالب پیشین

سنگرهای پایداری در ادب فارسی
مولفه های پست مدرن
لسان الغیب در متن عرفان
لسان الغیب در متن عرفان
شناسه های غزل پست مدرن
دروغ های مقدس
کارگاه شناخت ساختارهای شعر معاصر
اطلاعیه!!!
تاثیر نیما بر غزل معاصر
عاشورا و امام حسین علیه السلام در شعر فارسی
عاشورا شعر فارسی
شراب در شعر فارسی
ادامه ی بحث شراب در شعر فارسی
ادامه ی بحث شراب در شعر فارسی
ادامه ی بحث شراب در شعر فارسی


اطلاعات سایت
 

مدیران و نویسندگان
میلاد تقوایی
علی باقری

آمار بازدیدكنندگان
امروز : 1
دیروز : 1
كل : 9

مطالب و نظرات
كل مطالب :
كل نظر ها :


با شعرا
شهریار
قیصر امین پور
سهراب سپهری
نیما یوشیج
شمس لنگرودی
فاضل نظری
آرشیو

نظرسنجی

برای شعرا
:: ارسال شعر
:: گفتگو ...شب شعر آنلاین
:: ورود به سایت
:: عضویت در سایت

صفحه اصلی |  ارســـال شــعــــر |  ایمیل |   |  صفحه خانگی



 
head>